co to jest?

Definicja

Jeśli by chcieć w kilku słowach określić czym jest kognitywistyka (ang. cognitive science) należałoby stwierdzić co następuje:

Cognitive science jest interdyscyplinarną dziedziną naukową, wytworzoną przez unifikację nauk szczegółowych zajmujących się systemami poznawczymi ze szczególnym uwzględnieniem człowieka i systemów sztucznych takich, jak [dziś] komputery.

Celem kognitywistyki jest całościowe spojrzenie na zagadnienie umysłu, tzn. zagadnienia poznania w ogóle (możliwości poznawcze, procesy empiryczne, strukturę myślenia), powstawania umysłu i funkcjonowania jego.

Celem towarzyszącym jest budowa sztucznej inteligencji, w sensie maszyny, która wykazywałaby myślenie i inteligencję taką, jaką spotykamy u człowieka.

Zatem: kognitywistyka to interdyscyplinarna nauka o umyśle.

W Polsce czasem zamiennie w stosunku do kognitywistyka i nauki kognitywne używa się terminów:

• nauka poznawcza,

• nauka o poznawaniu,

• nauka o procesach poznawczych.

» Więcej definicji.

 

Kształt

Cognitive science jest interdyscyplinarną dziedziną wiedzy. Na jej całokształt składają się następujące przedmioty podstawowe:

• filozofia umysłu, filozofia języka, filozofia percepcji, co niekiedy określa się mianownikiem filozofia poznania;

• psychologia, ze szczególnym uwzględnieniem psychologii poznania (kognitywnej) i psychologii rozwoju dziecka;

• Sztuczna Inteligencja [Artificial Intelligence], informatyka [computer sciences], matematyka;

• lingwistyka, logika;

• neuroscience, czyli: neurologia, neurobiologia, neurofizjologia, neuropsychologia, biochemia;

• antropologia.

 

Rys.1. Podstawowy blok nauk kognitywnych [zestawienie własne].

 

Lecz najważniejszymi są na pewno (patrz rysunek powyżej):

• filozofia z psychologią,

• logika z lingwistyką,

• nauki o mózgu,

• Sztuczna Inteligencja.

» Więcej na ten temat.

skąd się wzięła?

Cognitive science (w skrócie CS) jako dyscyplina naukowa ukonstytuowała się w Stanach Zjednoczonych w 1975 roku.

Stawiając sobie zadanie wyjaśnienie przebiegu procesów poznawczych systemów naturalnych (ze szczególnym uwzględnieniem człowieka) i systemów sztucznych (korzystając z metod algorytmicznych Sztucznej Inteligencji) uzyskała dotację Fundacji im. Alfreda Sloana na kilkuletni program badawczy.

W 1976 roku zaczęto wydawać kwartalnik pod tytułem "Cognitive Science" przedstawiający wyniki badań w tej dziedzinie. Z tego względu niekiedy też mówi się, iż nazwa tej dziedziny naukowej pochodzi od tytułu powyższego kwartalnika.

Program badawczy kognitywistyki został przedstawiony w tym samym roku przez Allena Newella oraz Herberta Simona w artykule Informatyka jako badania empiryczne.

W 1979 roku powstało towarzystwo naukowe Cognitive Science Society, z siedzibą na Uniwersytecie w Michigan. Licząc pod koniec 1999 roku ponad 1000 członków zwyczajnych oraz wielu członków afiliowanych i studentów.

» Więcej na ten temat.

Zob. również opracowanie hasła Cognitive Science na stronie Stanford Encyclopedia of Philosophy.

 

2001
autor: Marek Kasperski

© Marek Kasperski / 2000-2009

Nowości z wyd. Helion